|| Historiku i Stubllės || Kėshilli i Fshatit || Kėshilli i Rinisė || Shkolla || Studentat ||

|| Takimet e Dom Mikel Tarabulluzit || Muzeu || Sh.K.A Zėri i Karadakut || KF Stublla||

SHKOLLA FILLORE ‘DOM MIKEL TARABULLUZI’- STUBĖLL-VITI-REPUBLIKA E KOSOVĖS

Me rastin e PAVARĖSISĖ SĖ KOSOVĖS  /fjalim para nxėnėsve/

Tė dashur nxėnės,mėsimdhėnės…sot, mė17.02.2008 nė ora 15   Kuvendi I Kosovovės shpalli Deklaratėn pėr Kosovėn e Pavarur,ku unanimisht u pėrkrah,andaj kėtė Akt madhor ua uroj tė gjithė Juve, qytetarėve tanė stubllas dhe gjithė shqiptarėve kudo qė janė, Urime Kosovėn e Pavarur.

Tė ndėruar nxėnės…nėse kthehemi nė retrospektiv, populli shqiptar me shekuj e shekuj ka luftuar pėr tė qenė i lirė e i pavarur nė trojet e veta etnike.

Mė lejoni qė nė mėnyrė fluturimthi t`iu rikujtoj disa ngjarje historike qė nga Iliria e deri mė sotIlirėt ishin ndėr popujt mė tė vjetėr nė Ballkan /mileniumin e 3 para Krishtit/  dhe I takojnė familjės sė popujve indo-eurpianė.Ne jemi pasardhės tė tyre.Jetonin nė fise e grupe.Nė shek.IV p.K. u krijua Mbretria Dardane /nga fisi Dardan/ I cila shtrihej nė teritorin  e sotėm tė Kosovės.

Luftėrat pėr zgjerim teritoresh dhe sundim popujsh ishin tė rrepta e tė vazhdueshme gjatė vitesh e shekujsh, kėshtu kah fundi i shek.I p.Kr. Dardanėt e humbėn pavarėsinė e tyre dhe  hynė nė vartėsinė e plotė tė Perandorisė Romake e cila ndiqte njė politikė tė egėr dhe tė asgjesimit si popull.

Mė vonė,dyndjet e mėdha nė Europė bėnė qė nga mesi i shek.VI. tė arrijnė sllavet e jugut nė Ballkan- nė Gadishullin Ilirik , ku pati pasoja tė mėdha edhe tė popujt e lasht ballakanik.

Mė pastaj kemi pushtimet Osmane drejt Ballkanit  e edhe nė trojet shqiptare.Kujto luftėrat e koalicionit tė forcave ballkanike kundėr Osmanėve tė vitit 1371 nė Qernomel /nė luginėn afėr lumit Marica/, atė tė 1389 nė Fushė Kosovė /ku Milosh Kopiliqi arriti ta vras Sulltan Muratin e pare/ etj.ku populli shqiptar me shekuj ishte nėn sundimin osman /deri mė 1912/ e pasojat ishin tė pa parashikuara gjė qė po ndikojnė edhe sot.

Tė kujtojmė luftėrat  Ballkanike, tentimet pėr grabitje teritoresh e sundim popujsh, Shpallja e Pavarėsisė sė Shqipėrisė /1912/,Konferenca e Ambasadorėve nė Londėr /1913/ pėrseri padrejtėsisht u pranu coptimi i trojeve shqiptare,ku Kosova mbeti nėn administrimin e Jugosllavisė e mė vonė tė Serbisė/ deri me 17.shkurt 2008 ku definitifisht u shkėput…/ Gjithėmonė e pa kėnaqur e pa pranuar,torturat shtoheshin mbi popullin shqiptar, por kjo gjthėnjė e mė tepėr shtonte antipatinė ndaj saj dhe I bėnte mė tė forte nė rezistencė ndaj tyre. Tė rikujtojmė Konferencėn e Bujanit /31 dhjetor 1943 dhe 1 e 2 janar 1944/, nė Malėsinė e Gjakovės/ ku kėrkohej; 1.Konfirmimi I barazisė sė Kosovės me Krahinat tjera tė Jugosllavisė dhe2.Shpallja e tė drejtės sė popullit shqiptar pėr vetėvendosje deri nė shkėputje pėr t`iu bashkuar me Shqipėrinė.

Nga PKJ  mė 28 mars 1944 u dėnuan dhe u sulmuan kėto tė drejta, fillon zbatimi I dhunės ku synonte spastrim etnik dhe mė 8 shkurt 1945 Tito vendosi Administrim ushtarak nė Kosovė, ku mė 28 mars 1945 u bė aneksimi I Kosovės me Serbinė. Pėrsėri tortura, burgosje,likuidime,presionet qė tė deklarohėn turq,perpjekja pėr shperngulje massive pėr nė Turqi  kujto vitet 1953-4,ku ma se 84.000 veta u shpėrngulėn dhunshėm e kjo zgjati deri nė vitet e 60-ta.

Dhuna ishte e formave tė ndryshme, por e padurushme dhe kėshtu nė tetor-nėntor 1968 nė shumė qytete tė Ksovės u hodhėn nė demonstrate massive, ku si kėrkesė kishin;1.Njohjėn e Republikės sė Kosovės, dhe 2.Tė drejtėn e shqiptarėve pėr vetvendosje..

Ishte mė rėndėsi sepse nxorrėn nė shesh problemin e madh tė shqiptarėve nė Jugosllavi.

Ato shpejtuan, lejimin e  pėrdorimin tė Flamurit Kombėtar, themelimin e Universitetit /1970/, miratimin e amandamenteve /neneve/ kushtetuse /1974/, gjė qė u krijua njė hapsirė mė e gjėrė pėr veprim nė fushėn e politikės dhe kulturės, por zbatimi I Kushtetutės nė jetėn ekonomike e shoqėrore nxorri nė shesh pabarazinė e madhe ndėrmjet KSAK dhe Serbisė, dhe kėshtu pėrseri nė pranverėn /11 mars/ e vitit 1981 filluan demonstratat massive nė tė gjitha qytetet e Kosovės –mė masivja ajo e 1 prillit ku tė vrarė 9 e 15ė plagosur/.Kėrkesat ishin; Duam Republikė,Jemi shqiptar e jo jugosllav, Kosova e kosovarėve etj.

Kėto demonstrate paraqesin njė kthesė tė madhe nė luftėn pėr liri.Ato e afirmuan dhe e internacionalizuan cėshtjėn shqiptare nė skenėn ndėrkombtare.

Pushteti jugosllav solli nė Kosovė forca tė shumta policore e ushtarake /afro 60.000 veta/’filluan bastisjet,  arrestimet,torturat, burgosjete denimet /afro 4.000 veta/ shumica tė rinj, student e arsimtar.U bė diferencimi politik,nė shkolla,fakultete, pėrjashtim nga  puna  ’63 veta u vran nė kazermat ushtarake etj.

Masa tė rėnda u bėnė edhe nė arsim e culture, u bėnė ndryshime nė lėndet mėsimore;nė histori,letėrėsi,muzikė etj. Dhe u bėnė ndyshime pėrmbajtėsore nė dėm tė shqiptarėve.

Mė 28 mars 1989  Kuvendi I Serbisė, ndryshoi amandamentet Kushtetuese ku hoqi tėrėsisht subjektivitetin politik e ekonomik tė Kosovės, b, bėri akt tė dhunshėm juridik.Mė kėtė krijoi paknaqėsi tė madhe tė populli shqiptar, shpėrthyen demonstratat nė tė gjitha qytett e Kosovės.Filloi ndėrhyrja brutale e policies serbe, u vranė 76 persona,  nė lokalet shkollore u helmuan mė se 7000 nxėnės  e student.

Pas tėrė kėtij represioni, deputet e Kuvendit tė Kosovės mė 2 korrik 1990, shpallėn Deklaratėn  Kushtetuese e mė 7 shtator1990 Kushtetutėn e Republikės sė Kosovės /nė Kacanik/. Ky ishte njėnakt I rėndėsishėm me tė cilėn fillon faza fillestare e formimit tė shtetit tė Kosovės.Pas kėsaj u muarr me force RTP /5 korrik 1990/ u ndalu gazeta “Rilindja”, u nxorrėn nga puna mė sė 200.000 veta etj.

Nė kushtet e represionit serb,  mė 23 dhjetor 1989/u krijua LDK-ja parti politike  shqiptare e cila do tė angazhohej pėr zgjedhjėn e cėshtjės shqiptare me mjete paqėsore, kryetar u zgjodh Ibrahim Rugova. Mė 26-30 shtator 1991 u organizua Referendumi pėr Kosovėn e Pavarur e nė tetor 1991u formua Qeveria e Pėrkoshme e cila punoi nė egzil…

Mė 24 maaj 1992 u  mbajtėn zgjodhjet e para parlamentare, mė 22 mars 1998  zgj. E dyta .Mė mund e sakrifica u vazhdua puna nė arsim,culture, shkencė, informim, shėndetėsi etj duke e sfiduar kėshtu pushtetin okupues serb.

Krahas angazhimit tė partive politike me mjete paqėsore,nė kuadėr tė tyre u bė edhe formimi I grupeve tė armatosura, si psh.Lėvizja Popullore pėr Republikėn e Kosovės /1982/, qė nga viti 1991 mori Lėvizja Popullore e Kosovės…Njėsiti I parė I armatosur nė Kosovė, u formu nė Prekaz tė Drenicės /1992/.Mė 28-29 korrik 1993 nė mbledhjėn e LPK, qė u mbajt nė Kodrėn e Trimave nė Prishtinė, u vėndos qė ta  merr emrin UCK, nė dhjetor 1993 nė Prekaz u formu Shtabi I Pėrgjithshėm I UCK-es, ku komandant u zgjodh Aem Jashari. Me 25-26 nėntor 1997 nė Vojnik e Rezallė te Re u zhvillua lufta ndėrmjet njėsive tė UCK-es dhe forcave serbe, ndėr tė tjer vranė Halit Geci-n mėsues dhe nė ceremonialin e varrimit/28 nėntor 1997/ ku morėn pjesė mbi 20 mij qytetar, nė foltore dolėn edhe pėrfaqėsuesit e UCK-es /Rexhep selimi, Muj Krasniqi, Daut Haradinaj/.

Dalja publike pati jehonė por edhe pėrkrahje tė madhe nė popull dhe Lufta clirimtare e UCK-es mori hov tė madh sidomos pas luftės heroike tė familjės Jasharaj nė Prekaz.

Si pasojė e operacioneve ushtarake e policore serbe, nga janari-dhjetor 1998 u vranė 2000 shqiptar dhe u zhvėndosėn 430.000 veta Brenda e jashtė Kosovės.Kjo shkaktoi krizė humanitare dhe me insistimin e faktorit ndėrkombtar, nė tetor 1998 nė Kosovė erdhėn 2000 vėzhgues tė OSBE-es tė drejtuar nga Viliam Voker, ku vėzhguan mė pėrseafėrmi realitetin kosovar, Ndėr tė tjera luftimet nė Recak, /15 janar 1999/-ku masakruan mė se 50 njerėz tė pafajshėm ku tmėrruan opinionin e brėndshėm e tė jashtėm ndėrkombtar ku kryesuesi I OSBE es e cilėsoi si akt mizor e gjenocid.

Masakra nė Recak,masifizimi I luftės se UCK-es dhe frika e zgjėrimit tė kėsaj lufte jashtė kufijve te Kosovės e detyroi faktorin ndėrkombtar tė organizonte Konferencėn nė Rambuje te Francės /shkurt-mars 1999/ pėr ti dhėnė fund cėshtjės sė Kosovės.

Gjatė Konferencės u formu Qeveria e Pėrkoshme e Kosovės ku kryeministėr u zgjodh Hashim Thaci.

Pala serbe nuk pranoi kushtet e marrėveshjės dhe mė 19 mars 1999 nga Kosova u tėrhoq misioni I OSBEs .Gjatė kėsaj kohe forcat serbe filluan spastrimin etnik tė shqiptarėve tė Kosovės, me 24 mars filluan bombardimet e NATO-s kundėr Jugosllavisė e nė bashkėpunim me UCK-ėn  e detyruan Beogradin tė nėnshkruajnė marrėveshjėn nė Kumanovė /9 qershor 1999/, ku sipas saj policia e ushtria serbe duhet tėrhequr nga Kosova, ku me 12 qershor 1999 hynė nė Kosovė forcat e NATOs me emrin KFOR-I ku mori pėr detyrė ruajtjėn e paqės dhe rindėrtimin e vendit, cka pėr tė gjitha kėto i falėnderojmė nga zemra.

Duke i parė tė gjitha kėto padrejtėsi qė iu bėnė popullit shqiptar,faktori ndėrkombtar me nė krye me SHBA-n e pa te arėsyeshme se ky popull me doemos duhet ta ken Pavarėsinė dhe njėherė e pėrgjithmonė tė shkėputet nga  Serbia /dhe kėtė e bėri/ .Populli shqiptar nė bashkpunim me SHBA-n dhe BE-n vėndosi qė mė 17 shkurt, tė shpall Kosovėn Shtet tė Pavarur. Pėr kėtė jemi dėshmitar, ku i pari e pranoi Kosovėn, Shtet tė Pavarur e pas saj edhe shtetet tjera… Ky Akt ėshtė fryt I gjakut tė derdhur tė bijėve e bijave tė popullit tonė, i mundit e sakrificave, i torturave , kėrcnimeve,pėrndjekjeve, helmimeve, ,masakrimeve,vrasjeve, burgosje,pengjeve, tė humburve,,largimit nga puna, shpėrnguljeve e emigrimeve me dhunė, zbatimit tė terrorit tė dhunės,rrahjeve ,plagėve trupore e shpirtrore etj.

Nxėnės tė dashur, kėtė nuk ua shpreha qė tua mbjell urrejtjėn ndaj popujve qė na sunduan, por ua shpalosa mė qėllim qė  tė dini e te kuptoni se sa e largėt e sa e vėshtirė ka qenė rruga pėr tė arritur te ky AKT kaq madhor /Pavarėsia, liria/ dhe tė kuptoni se keni pėr detyrė e obligim pėr ruajtjėn e vlerave, te merrni pėrgjegjsi mė tė mėdha  nė Shtetin e ri, pėr punė e prosperitet, tė mėsoni mė shumė , tė jeni mė tė sjellshėm  nė cdo vend, tė respektoni tė drejtat e cdo qytetari pa marr parasysh gjinin,etnitetin apo moshėn, ta ruani dhe ta ngritni pasurinė shoqėrore,ta ruani dhe kultivoni qetėsinė dhe tė punoni e jetoni nė paqe, qė kjo paqė dhe gėzim tė jet pėr tė gjithė  qytetarėt e saj. Do tė jet njė rrugė demokratike, nė rrugėn e dijės,paqės dhe zhvillimit ekonomik

Lavdi atyre qė ranė nė altarin e Lirisė. Zoti e bekoft Kosovėn dhe popullin e saj.

 Urime edhe njė here, kėtė akt tė shenjt, juve nxėnės, mėsidhėnės e tė gjithė shqiptarėve kudo qė janė.

Stubėll, 19.02.2008                                    Drejtori: FRAN GJERGJI